left-1.jpg
right-11.jpg

jaarverslag 2014

Jaarverslag 2014 Stichting Bezoekerscentrum De Veenweiden   

 

Stichting Bezoekerscentrum De Veenweiden presenteert hierbij haar zesde jaarverslag. De indeling is als volgt:

- De stichting en haar omgeving

- Gebouwen en natuurtuin

- Inhoudelijke activiteiten

- Eenmalige activiteiten

- Gemaakte afspraken

- Enkele resultaten

De stichting en haar omgeving

 

Eerste doel

Na de realisatie van gebouw ‘de vlinder’ en de aanleg van de natuurtuin heeft de stichting zich in 2014 vooral ingezet voor de invulling van haar in de statuten als eerste genoemde doel: 

“het bevorderen van de bewustwording van en het stimuleren van een actieve bijdrage aan de maatschappelijke verantwoordelijkheid van het publiek met betrekking tot de natuur, (de inrichting van) het landschap, de cultuurhistorie en het milieu, alsmede daaraan verwante thema’s, in het ons omringende Groene Hart.”

Als verwante thema’s zijn in het Groene Hart passende vormen van recreatie en toerisme gekozen.

Betrokkenheid IVN

IVN Instituut voor natuureducatie en duurzaamheid, afdeling Alphen aan den Rijn (hierna af te korten als het IVN) heeft zijn betrokkenheid bij het centrum geformaliseerd door de status van participant aan te nemen en heeft daarmee een zetel in het bestuur verkregen.

Een participant is een organisatie waaraan de stichting in het bezoekerscentrum ruimte beschikbaar stelt en die daarin activiteiten ontplooit binnen het kader van de doelstelling van de stichting. In het huishoudelijk reglement is nader aangegeven waaraan een organisatie dient te voldoen om de status van participant te kunnen verkrijgen.

Vereniging Vrienden Park Zegersloot

De stichting is lid geworden van de Vrienden Park Zegersloot, een vereniging die fungeert als overlegplatform  met andere organisaties in het Zegerslootgebied en als gesprekspartner met de gemeente Alphen aan den Rijn  waar dit betreft de bescherming van de natuur en de verbetering van de recreatie- en sportmogelijkheden. Er zijn bijdragen geleverd aan de oprichting van de vereniging en aan de inhoud van de nota “Het Park Centraal” die in 2015 in de gemeenteraad zal worden behandeld.

Stichting Platform Recreatie en Toerisme (PReT)

Dit platform beoogt de collectieve belangen te behartigen van alle op recreatie gerichte ondernemingen en  instellingen in Alphen aan de Rijn. Sinds dit jaar levert onze stichting de secretaris/penningmeester van deze stichting. Bereikte resultaten: het sluiten van een convenant tussen PReT en de Gemeente Alphen aan den Rijn, met een gezamenlijke actielijst voor 2015 en 2016 en overeenstemming over een uniforme toeristische bebording in de hele gemeente.

Ondernemersvereniging VOA

In 2014 is de stichting begunstigde geworden van VOA, de Alphense Ondernemers Vereniging, en wil zij actief contacten aangaan en onderhouden tijdens de VOA bijeenkomsten. Deze contacten helpen om van elkaar te leren en aandacht te vragen voor het open gebied rond Alphen aan den Rijn en met name de kansen om daar natuur en recreatie verder te ontwikkelen.

Betrokkenheid personen en organisaties

De stichting drijft geheel op de inzet van vrijwilligers. Hun aantal is circa 50. Er bestaat daarnaast de mogelijkheid om ‘Vriend van de Veenweiden’ te worden. Dat zijn al deze vrijwilligers en daarnaast personen die jaarlijks een bedrag van  € 25,-- en organisaties die jaarlijks een bedrag van € 50 doneren. Het aantal vrienden met een donatie is circa 25.    

Bestuur

Het bestuur van de stichting dient uit minimaal 3 personen te bestaan. In de loop van het verslagjaar is Chris Groesser als bestuurslid opgevolgd door Bart van Loon.

Aan het eind van 2014 bestaat  het bestuur uit de volgende 7 personen:

- Bas Wienbelt, voorzitter                                                - Bart van Loon, lid namens het IVN

- Jan de Rijk, vicevoorzitter                                    - Pieter Janssen, lid

- Cees Claessen, secretaris                                                - Evert Mol, lid                                   

- Jaap Verkade, penningmeester                       

Zij bundelen kennis van en ervaring in het besturen van organisaties van verschillende aard en omvang en beschikken over netwerken in de wereld van natuur- en milieueducatie, de lokale en provinciale politiek, het bedrijfsleven en instanties en personen sympathiserend met een bezoekerscentrum.     

De bestuursleden zijn voor een periode van 4 jaar benoemd, maar daarna herbenoembaar. Hiervoor is een rooster van aftreden vastgesteld. Het bestuur heeft in het verslagjaar 6 keer vergaderd. Van die vergaderingen is steeds schriftelijk verslag gedaan. De hierna vermelde commissie en werkgroepen hebben regelmatig schriftelijk of via hun woordvoerder mondeling in de bestuursvergaderingen verslag uitgebracht.

 

Interne organisatie

Onder het bestuur functioneren aan het eind van het verslagjaar:

a. activiteitencommissie

Deze commissie bestaat uit: Pieter Janssen (coördinator), Cees Claessen, Han Hendrickx, Eline Hogendoorn, Evert Mol, Jan de Rijk en Pieter Verkade. De commissie initieert nieuwe en verzorgt vertrouwde activiteiten in en om het gebouw en  heeft in dat verband een Groene Hart café, de Lentemarkt en, samen met Kinderboerderij Zegersloot, een Herfstevenement georganiseerd. De commissie heeft in het verslagjaar 7 keer vergaderd.

b. werkgroep tuinonderhoud

Deze werkgroep bestaat uit: Jan de Rijk (coördinator), Kees l’Ami, Thea Biemans, Rinus Coesel, Gert de Geest, Jack en Jenny Heemskerk, Pieter Janssen, Eline Keppel, Truusje Langejan, Henry Loeters, Hugo van der Meer, Nanny Meyster, Evert Mol, Margriet van der Nagel, Wim van Ofwegen, de familie Otto en Pieter Verkade. De werkgroep verricht noodzakelijke werkzaamheden in de tuin rondom het gebouw.  

c. werkgroep onderhoud

Deze werkgroep bestaat uit: Jan de Rijk (coördinator), Dirk Scheer, Pieter Verkade en Dick Warmerdam. De werkgroep verzorgt het onderhoud aan het gebouw.

d. werkgroep PR

Deze werkgroep bestaat uit: Han Hendrickx (coördinator), Cees Claessen, Maarten Deul, Pim Hopman en Lidy Schoof. De werkgroep promoot de activiteiten van de stichting in de media alsook bij PReT en VOA, verzorgt het promotiemateriaal en heeft energie gestoken in de inhoudelijke invulling van het Groene Hart Café en aan de  ontwikkeling van een natuurquiz gewerkt. 

e. deskundigen ICT en website

Chris Groesser en Bart van Loon zijn verantwoordelijk voor het functioneren van ICT gestuurde onderdelen in de expositieruimte en voor het technisch beheer van de website. Han Hendrickx opereert als web redacteur met Maarten Deul op de achterhand. 

f. coördinator BC

Thea Biemans functioneert als coördinator BC. Zij regelt de dagelijkse gang van zaken in en om het BC en heeft contacten met gebruikers en nieuwe huurders van het gebouw. Om medische redenen is zij in het tweede halfjaar vervangen door Cees Claessen.      

g. gastvrouwen en gastheren

Circa 25 vrijwilligers zijn beschikbaar om bij toerbeurt tijdens de openingstijden van het bezoekerscentrum, op woensdag-, zaterdag- en zondagmiddag, in groepjes van twee gastvrouw of gastheer te zijn. Het rooster voor hun inzet verzorgt de coördinator BC. 

 

Vrijwilligersbeleid

Het vrijwilligersbeleid van de stichting is beschreven in een nota. Daarin is neergelegd dat er aandacht besteed moet worden aan werven, inwerken en behouden van vrijwilligers. De werving vindt vaak plaats onder vrienden en vriendinnen, soms via de Vrijwilligersbank van Stichting Participe. Deskundigen van het IVN verzorgen de informatie over nieuwe activiteiten, vooral voor de start van een wisselexpositie. De vrijwilligers van het IVN  en van de stichting hebben in augustus voor de 5e keer deel kunnen nemen aan de deze keer door het IVN georganiseerde vrijwilligersdag in Boskoop.   

Aan de inzet en het humeur van de vrijwilligers is te zien dat zij graag voor de stichting werkzaam zijn.

 

 

Gebouwen en natuurtuin 

 

Gebouw en inrichting

In het verslagjaar is aandacht geweest voor noodzakelijk onderhoud aan het gebouw en is aan een verdere upgrading van de expositieruimte en de cursuszaal gewerkt.  

 

Natuurtuin                                   

Na het besluit in 2013 om van de omgeving rond ‘de vlinder’ geen heemtuin maar een natuurtuin te maken is er op enkele plekken in de tuin nieuwe beplanting aangebracht, waardoor de belevings- en informatiewaarde van de natuurtuin groter zullen worden. Door het jaar is er onkruid gewied, het gras gemaaid, de heg geknipt, de gebouwomgeving en de looppaden van begroeiing ontdaan en de parkeerplaats ‘gegroend’. In de 3 moestuintjes wordt regelmatig geplant, gewied en geoogst, zodat kinderen van de IVN jeugdgroepen en Junis kunnen ervaren wat er in een cultuurtuintje zoal te beleven is. De tuin geniet in toenemende mate belangstelling van wandelaars.

Amfitheater

Op initiatief van het IVN en mede gefinancierd door het Rabobank Rijnstreekfonds is achter het gebouw in de tuin een houten halfrond amfitheater gerealiseerd. Deze plek voldoet inmiddels uitstekend als les- en werklocatie voor kinderen en als ontmoetingsgelegenheid voor, tijdens of na activiteiten in het gebouw en rond excursies in het aansluitende natuurgebied.

De openingshandeling van het amfitheater

 

 

Inhoudelijke activiteiten

 

Vaste expositie

De expositieruimte bevat een vaste inrichting, bestaande uit drie zgn. eilanden, elk met een apart thema: ‘historie’, ‘flora en fauna’ en ‘invloed van de mens’. De eilanden hebben ieder een instructieve interactieve toepassing. Tijdens de openingsuren van deze expositie maken de bezoekers een rondgang langs deze eilanden, nemen informatie op en testen hun kennis bij de interactieve elementen. De gastheren en gastvrouwen opereren dan vaak als vraagbaak en verwijzen bezoekers naar andere, omliggende mogelijkheden om Het Groene Hart, en daarbinnen de veenweiden, nader te leren kennen.    

 

Wisselexposities

De tentoonstellingswerkgroep van het IVN heeft onder het voor 2014 gekozen thema ‘Alphen ziet groen’ drie wisselexposities opgebouwd onder de titels ‘natuur in de nieuwe woonkernen’, ‘eetbaar groen’  en ‘recreëren in de natuur’. Bezoekers van deze wisselexposities kunnen langs panelen met informatie in woord en beeld lopen en treffen voorwerpen over het thema aan in de ruimte, aan de wanden of in enkele vitrines. Volwassenen kunnen hun kennis over het onderwerp vergroten en kinderen mogen platen of voorwerpen kleuren en die aan de expositie toe laten voegen.

Eenmalige activiteiten

Groene Hart Café

In februari is een Groene Hart Café georganiseerd, mede ter gelegenheid van het 5 jaar bestaan van het gebouw.

Zo’n 70 aanwezigen, BC vrijwilligers, vrienden van de veenweiden en genodigden, hebben genoten van de verhalen die Arjen Siebel heeft verteld over zijn ervaringen in de polders rond Alphen aan den Rijn en actief meegedaan aan het door Gerda Bonninga voorbereide maken van zaadbommetjes. De muzikale begeleiding is, zoals bij eerdere gelegenheden, verzorgd door het Matchbox-kwartet.   

Verhalenverteller Arjen Siebel in zijn element

Lentemarkt

De jaarlijkse Lentemarkt in april heeft dit jaar last gehad van koud en regenachtig weer. Als gevolg daarvan is de belangstelling voor dit gebeuren duidelijk lager geweest dan in voorgaande jaren maar dat heeft verschillende kraamhouders niet weerhouden om voor de activiteit in het najaar weer in te tekenen.   

Herfstevenement

In goed overleg met de naastgelegen kinderboerderij zijn de dierendag en de BC herfstmarkt op een zondag in oktober samengebracht tot het eerste Herfstevenement. In en rond ‘de vlinder’ en aan een zijde van het pad naar de kinderboerderij hebben aanbieders van natuur-, streek- en kunstnijverheidsproducten goede zaken kunnen doen omdat het fraaie weer honderden bezoekers op de been heeft kunnen brengen.            

Flinke belangstelling voor de kramen met producten

 

Gemaakte afspraken

 

Overeenkomst met IVN

Met het IVN is indertijd afgesproken dat kundige IVN leden ingezet kunnen worden als natuurgids bij door de stichting georganiseerde activiteiten, periodiek beschikbaar zijn voor het geven van natuureducatie aan de kinderen van de thema BSO natuur en milieu en lezingen verzorgen in het kader van de opleiding, die de stichting haar vrijwilligers aanbiedt.

Begin 2014 is met het bestuur van deze vereniging overeengekomen om deze overeenkomst om te zetten in een die gebaseerd is op de aan elkaar geleverde diensten. Het IVN betaalt nu een vergoeding voor het gebruik van ruimten aan de stichting die op haar beurt aan het IVN een vergoeding afdraagt voor de inzet van zijn natuurgidsen bij de natuurcomponent van Junis en bij de door de stichting georganiseerde excursies.        

 

 

Overeenkomst met Junis

Met Junis, voorheen Stichting Kinderopvang Alphen aan den Rijn (SKA), is overeengekomen dat het eind 2014 aflopende contract met 1 jaar is verlengd. Als gevolg van de gezamenlijke inzet in 2013 van enthousiaste mensen binnen Junis en het IVN is de belangstelling voor kinderopvang met een natuurcomponent in 2014 toegenomen waardoor de huurprijs, die deels afhankelijk is van het aantal kinderen, naar boven bijgesteld is kunnen worden.  Het contract voorziet in de huisvesting in gebouw ‘de vlinder’ van de thema BSO natuur en milieu. Kinderen worden in deze opvang door gediplomeerde gidsen van IVN Alphen aan den Rijn voorgelicht en ondernemen allerlei activiteiten om kennis te vergaren op de gebieden natuur, milieu en duurzaamheid. De coördinator van de IVN jeugdgroepen heeft een aantal collega’s om zich heen verzameld zodat iedere week een gids aanwezig is om met de kinderen een natuuronderwerp in het gebouw of buiten te laten ervaren. Deze intensieve samenwerking  heeft er toe geleid dat deze vestiging in juli beoordeeld en glanzend geslaagd is voor het Kwaliteitsmerk Groene Kinderopvang. Een compliment aan allen die daaraan bijgedragen hebben.

Kwaliteitsmerk Groene Kinderopvang bij de ingang

Overeenkomst met Rabo Rijnstreekfonds

Dit fonds heeft een aanvraag van de stichting gehonoreerd om informatiepanelen in de natuurtuin en bij het insectenhotel te plaatsen, rekken voor folders en brochures in ‘de vlinder’ aan te schaffen en boeken voor de bibliotheek te kopen. De informatiepanelen zijn nog niet geplaatst. Deze investeringen helpen om gasten van het bezoekerscentrum nog beter geïnformeerd te laten genieten van wat onze Groene Hart omgeving te bieden heeft.       

Bijdragen van sponsoren

Het Groene Hart Café is voor onze vrienden en vrijwilligers mogelijk gemaakt doordat alle hapjes gesponsord zijn door Landwinkel Landlust en  Keurslager Loek van Vliet. Deze sponsoren van het Bezoekerscentrum zorgen er iedere keer voor dat ook de inwendige mens van onze gasten in het Café niets te kort komt.

Multicopy uit Alphen aan den Rijn, is een nieuwe sponsor. Het bedrijf ondersteunt ons bij het opmaken van drukwerk en verzorgt het eerste klas printen van folders en posters in de wisselexposities.

 

 

Enkele resultaten

 

Gebruik ruimten

Het  IVN maakt regelmatig gebruik van de linkerzaal voor vergaderingen en lezingen en als punt van samenkomst voor excursies. Daarnaast wordt deze ruimte door enkele Alphense politieke partijen gehuurd voor bezinningsdagen, vergaderingen en ontvangsten. Verder gebruikt de vereniging Groei en Bloei de ruimte voor jaarvergadering, workshops en presentaties en houdt een diëtistenorganisatie hier zijn werkvergaderingen. Op incidentele basis wordt de ruimte gehuurd door groepen of personen voor een inhoudelijke bijeenkomst, om elkaar te ontmoeten of om bij een familiegebeurtenis feestelijk stil te staan. De bezettingsgraad is licht stijgende.

 

Bezoekersaantallen

Er wordt aantekening gemaakt van het aantal bezoekers. In totaal hebben circa 5.600 personen, vaak in gezinsverband, de expositieruimte en natuurtuin tijdens de openingsuren bezocht. Ten opzichte van 2013 is dat een lichte daling. Daar staat tegenover dat de belangstelling van ruim 1.000 personen voor georganiseerde evenementen beduidend hoger ligt dan in 2013.  Niet verwonderlijk is dat het bezoekerscentrum van mei t/m september grotere aantallen trekt en dat de winterperiode vrij rustig is.

 

Verkopen 

In overleg met IVN Nederland is een voorraad artikelen aangelegd. Die is uitgebreid met beschrijvingen van wandel- en fietstochten in de regio en met van De Bruggen in Vlaardingen betrokken vogelhuisjes en vogelvoederplanken. Aan de balie zijn deze artikelen tegen bescheiden prijzen te koop.

Vastgesteld in de bestuursvergadering van 3 februari 2015.